Dzieła zebrane #22: Rafał Tomański oraz Marie Bennet

Instytucja #dziełzebranych to chyba jeden z moich ulubionych pomysłów (prawo autorskie do tytułu cyklu posiada Król Małżonek), bo pozwala na zestawienie tego, co przeczytałam, a o czym chcę opowiedzieć raczej krótko. Więc dziś zestaw japońsko-dziennikarsko-felietonowy tudzież historyczno-wojenny. Continue reading „Dzieła zebrane #22: Rafał Tomański oraz Marie Bennet”

Dzieła zebrane #21: raz na słowiańsko, czyli Wollny i Jabłoński

Czasem zdarzają się #DziełaZebrane, które stanowią raczej radosną zbieraninę tego, co się ostatnio działo wśród Malitowych lektur, ale są też i takie bardziej tematycznie zorientowanie (na przykład, zestaw japoński). Tym razem proponuję Wam zestaw słowiański – trochę fantastycznie, trochę historycznie, a wszystko dział się wtedy, gdy ziemiami polskimi władał ród Piastów… Continue reading „Dzieła zebrane #21: raz na słowiańsko, czyli Wollny i Jabłoński”

Dzieła zebrane #20: Piskorski, Simmons, Atwood

Od jakiś trzech tygodni pieczołowicie zbierałam przemyślenia na temat fantastycznych książek (tu mam na myśli przede wszystkich gatunek), żeby je zestawić w krótkim a tematycznym wydaniu #dziełzebranych. Pierwotnie miała się do nich zaliczyć także historia o Londynie czterech kolorów, ale jakoś tak… popłynęłam z pełnym tekstem. Ale teraz, proszę bardzo, trzy fantastyczne powieści! Continue reading „Dzieła zebrane #20: Piskorski, Simmons, Atwood”

Dzieła zebrane #19

Wybrałam się jakiś czas temu na slajdowisko, zorganizowane przez moją znajomą podróżniczkę – rzecz poświęcona była jej niedawnej wyprawie do Japonii, było mnóstwo pięknych zdjęć i wspomnień, co automatycznie uruchomiło moje własne dalekowschodnie tęsknoty. Wróciłam do domu i wiedziona tymi tęsknotami, w tempie błyskawicznym wygrzebałam dwie książki okołojapońskie, które Continue reading „Dzieła zebrane #19”

Dzieła zebrane #17

Jak wiadomo, nic nie działa skuteczniej na jesienną pluchę-szaruchę niż kocyk, herbata i książka. Co prawda ideałem byłoby znalezienie jeszcze trzy kilo czasu na te remedia (powinni zacząć dodawać do każdej książki kilka godzin czasu w bonusie!), niemniej po troszeczku, po kawałeczku – czyta się. Gatunkowo – czyta się fantastycznie.

„Zgnilizna” Siri Pettersen

Tom drugi trylogii “Krucze Pierścienie” Siri Pettersen przenosi nas wraz Hirką bezogoniastą do nowego świata, w którym można zachowywać obrazy i dźwięki na zawsze, rośliny są zupełnie inne, niż w Ym, a obłe pojazdy mkną gładkimi drogami z niepojętą szybkością. Innymi słowy, do Europy Anno Domini 2008. I jeśli Hirka myślała, że opuszczając Ym, podjęła dobrą decyzję… cóż, nowy świat okazuje się być chyba jeszcze bardziej niebezpieczny niż ojczysty, nie mówiąc o tym, że dziewczyna trafia w sam środek konfliktu sięgającego czasów pradawnych. Hirka mierzy się z coraz to nowymi wyzwaniami – i chodzi nie tylko o poszukiwania własnej tożsamości, ucieczkę przed nowymi prześladowcami, ale i o nieustanną tęsknotę za domem. I za Rimem.

Sapkowski w swoim słynnym „Rękopisie znalezionym w smoczej jaskini” definiował urban fantasy jako „elfy w Central Parku”. I właśnie ja tych elfów w Central Parku to jednak nie bardzo. Owszem, Pettersen trzyma poziom, połknęłam „Zgniliznę” w jeden długi wieczór (choć akurat nie brzmi to zbyt bezpiecznie), ale mariaż jakiegokolwiek fantastycznego świata z naszym realnym światem (czy przypominającym ten realny do złudzenia) to jednak nie jest to, co lubię najbardziej. Co innego odkrywanie podwójnego dna (vide metro w Londynie, jak u Gaimana!), ale przekraczanie granic w tę i z powrotem… niekoniecznie. Chętnie przeczytam tom trzeci, ale jednak wolałam, jak wszystko było bezpiecznie zamknięte w Ym.

Zdjęcie porównawcze nie oddaje tej Bastionowej objętości, niestetyż.
Zdjęcie porównawcze nie oddaje tej Bastionowej objętości, niestetyż.

„Bastion” Stephen King

Czyli co by było, gdyby ktoś przypadkiem upuścił fiolkę ze śmiercionośną zarazą? Zagłada. Apokalipsa. Porażający odsetek ludzkości umiera na grypopodobną chorobę. Bęc! Jak to pięknie ujęto na okładce, „ktoś kichnął, ktoś umarł i nagle Ziemia staje się masowym grobem”. W Naprawdę Bardzo Grubej Powieści mistrz horroru i dreszczyków wywoływania przedstawia historię wpierw śmiercionośnego rozwoju choroby, a potem wszystkich tych spraw, z którymi muszą mierzyć się ocalali. Bo, rzecz jasna, jedni chcą spokojnie egzystować, a inni wręcz przeciwnie. Jedni tworzą demokratyczną Wolną Strefę, inni zdobywają władzą absolutną i krwawymi metodami zdobywają posłuch. I, rzecz jasna, ci drudzy zasadzają się na tych pierwszych.

Ja u Kinga jednakowoż najbardziej cenię tę obyczajową warstwę powieści – jest w tym naprawdę znakomity. To nie ten czynnik fantastyczny  (i nie mam tu ma myśli li i jedynie supernowoczesnej broni biologicznej, która zapoczątkowała całą historię), ale czynnik ludzki czyni z tej książki coś naprawdę zacnego. Otóż bohaterowie muszą odnaleźć się w nowej rzeczywistości (w podwójnym znaczeniu, nie tylko oswoić ten postapokaliptyczny świat, ale fizycznie odszukać się nawzajem), zastanowić się, co ze sobą w tej sytuacji zrobić, jakimi prawami obłożyć nowe życie w społeczności, jak zorganizować władzę, logistykę, dystrybucję wszystkiego, co potrzebne do codziennego funkcjonowania. Oglądamy ten spektakl zagłady oczami wielu postaci, poznając ich marzenia, lęki i słabostki. Całość – imponująca.

Na marginesie – to jest chyba najgrubsza książka, jaką kiedykolwiek przeczytałam. Bije „Mgły Avalonu” Marion Zimmer Bradley o jakieś 120 stron.

PS. Podziękowania się należą, koniecznie! Wiol za „Zgniliznę”, Ethlenn za „Bastion”. Arigatou!

Dzieła zebrane #16

Czasem jestem sama z siebie dumna – inauguracja #DziełZebranych była świetnym pomysłem, bo naprawdę w przypadku niektórych książek trudno zebrać myśli na tyle, by poprowadzić oryginalny wywód. Niekiedy po prostu nie ma zbyt wiele do dodania, bo to po prostu kolejny tom jakiegoś cyklu albo wszyscy już tyle mądrych rzeczy napisali, że właściwie nie czuję się na siłach, by dopisać jakąś błyskotliwą myśl do istniejącego zbioru. Egzemplifikacje tychże dwóch tendencji – proszę uprzejmie zerknąć niżej.

„Historia zaginionej dziewczynki” Elena Ferrante

O Ferrante nie ma się co rozpisywać, wiele atramentu przelano na jej temat, odkąd jej powieści rodem z Neapolu zachwyciły świat cały (nie, żebyśmy znali prawdziwą tożsamość autorki, ale mniejsza o to). Historia Eleny (bohaterki, nie pisarki), jej przyjaciółki Liny oraz całej dzielnicy zaczyna się od „Genialnej przyjaciółki”, a kończy właśnie na tejże „Historii zaginionej dziewczynki”. Mam w tej kwestii dwa komentarze. Primo, niebywała jest obrazowość narracji Ferrante. Jakbym się zanurzyła w codzienne życie dzielnicy, jakbym widziała te ciasne uliczki, pranie wiszące nad przejściem, bar-cukiernię Solarów, wędliniarnię i bibliotekę, ba! jakbym czuła duszący zapach tego wszystkiego. Secundo, równie niebywałe jest to – tu odwołam się do bardzo trafnego spostrzeżenia mojej koleżanki zwanej Siewiorem – że nie cierpię równo wszystkich bohaterów, a i tak nie mogłam się oderwać. I przyznaję, że czytałam niecierpliwie, byleby skończyć i mieć za sobą. Więc skończyłam całokształt. I dalej nie cierpię wszystkich postaci. Ale napisane jest to wyśmienicie.

„Historia pszczół” Maja Lunde

Nagrody były rozdawane, krytycy i blogerzy zachwyt wyrażali (zerknijcie choćby na świetny tekst Tanayah), narody klękały – nic dziwnego, że oczekiwałam czegoś wyjątkowego. Długo mi zajęło nadrobienie zaległości (cała moja familia przeczytała powieść Lunde przede mną, to się rzadko zdarza!), ale oto nadrobiłam… i nie zachwycam się. Owszem, rozplanowanie historii na trzy poziomy czasowe (Anglia roku 1852, Stany w 2007 i Chiny czasu przyszłości, to jest 2098) wyszło świetnie, zestawienie trzech porywających głównych postaci również. Ale nie w tym rzecz, gdyż moja niechęć ma podłoże w czymś zupełnie innym: otóż nie lubię żadnych opowieści, które zmierzają ku ewidentnej katastrofie. W to wpasowują się wszystkie możliwe filmy katastroficzne (może wyjąwszy „Pojutrze”, ale już stanowczo odmówiłam pójścia do kina na „2012”) i inne narracje, które zakładają w miarę możliwą ziemską zagładę, a już zwłaszcza taką, którą sprowadziliśmy sami na siebie (fikcyjnym kosmitom takie rzeczy jak eksterminacja planety jestem bardziej skłonna wybaczyć). A „Historia pszczół” ewidentnie pokazuje, jak przez własne działania ludzkość spowodowała wymarcie pszczół… i w efekcie upadek wszystkiego, co uważaliśmy za cywilizowane. Uznaję zatem oryginalność konceptu, ale nie mogę powiedzieć, że mi się podobało.

PS. Mamie-Malicie dziękując za pożyczenie obydwu książek!

Dzieła zebrane #15

Ostatnio naprawdę zebrało się trochę książek do opisania – w tym roku chyba padnie rekord ilościowy, choć bez paniki, jak wiemy, nie o ilość idzie, ale o jakość. Niemniej, tygodniowe leniwe wakacje sponsorowane przez hasło „leżę i czytam” (mój ulubiony typ wakacji, nie wstydzę się przyznać) pozwoliły na nadrobienie kilku książkowych zaległości. Nadrabiam zatem i spisywanie wrażeń w formie tradycyjnych #dziełzebranych. Trzy książki oto.

„Uprawa roślin południowych metodą Miczurina” Weronika Murek

Dawno dawno temu przeczytałam recenzję Ekrudy i poczułam się oczarowana: nawet sam tytuł, ba, okładka! mają coś w sobie, to nieuchwytne coś, za czym tak bardzo chcemy podążać. Przy bliższej chwili obecnej okazji (przecenie na ebooki, żeby być szczerym do ostatka) upolowałam. Przeczytałam. I wcale nie jestem oczarowana.
Ja właściwie lubię książki nietuzinkowe i niepokojące, ale poziom cudaczności u Weroniki Murek zdecydowanie przekracza mój poziom percepcji. Otwierające opowiadanie, w którym zmarła dziewczyna wciąż uparcie nie chce wyprawić się do zaświatów, to tylko prolog do kolejnych oniryczno-dziwacznych opowieści. Ciężko mi nawet wyjaśnić, co mi się w tym wszystkim nie podobało. Może inaczej: jest takie ładne, acz dosadne powiedzenie „nie mój cyrk, nie moje małpy”. Dosadnie zatem: bardzo nie mój cyrk. Bardzo nie moje małpy.

„Opowiem ci pewną historię” Annie Barrows

A tu już raczej historycznie i twardo na ziemi. Otóż są lata 30-te XX wieku, kryzys w Stanach daje się we znaki wielu osobom, bezrobocie, prohibicja… niemniej, Layla Beck martwi się czym innym. Otóż sprzeciwiła się ojcu („nie wyjdę za niego i już”) i szanowny tata pozbawił Laylę środków do życia. Dziewczyna dzięki ojcowskim znajomościom znajduje pracę – ma napisać książkę o historii Macedonii, niewielkiego miasteczka w Wirginii. Jedzie na miejsce, wynajmuje pokój u rodziny Romeynów i zagłębia się w dzieje Macedonii… oraz  przeszłość swoich gospodarzy.
Barrows kreśli historię z perspektywy kilku bohaterów – właściwie, bohaterek, bo prócz Layli mam też dwunastoletnią Willę Romeyn i jej ciotkę Jottie – pokazując obecne i dawne rozterki, tajemnice, niespełnione miłości i wielkie awantury. Nie jest to rzecz, którą czytałam z wypiekami na twarzy, na początku byłam wręcz niechętna całej tej opowieści i lektura szła mi opornie. Z czasem jednak (zwłaszcza, gdy nabierze się sympatii do którejś z postaci, jak ja do Jottie), czyta się coraz lepiej, a pod koniec naprawdę się wciągnęłam.
[tl;dr] Jest przyzwoicie.

„Włosi” John Hooper

Pierwotnie planowaliśmy z Królem Małżonkiem podarować tę książkę znajomym z okazji ślubu, ale zaczęliśmy podczytywać i w końcu sprezentowaliśmy inną (też w podróżniczym klimacie, niech mają inspirację). Tymczasem – John Hooper od piętnastu lat mieszka we Włoszech i naprawdę zna się na rzeczy, nie mówiąc już o tym, że z klasycznej pozycji outsidera widzi więcej i inaczej. Pisze rzetelnie a dowcipnie, zaczynając od solidnego wprowadzenia historycznego (dlaczego Włochy wcale nie są zjednoczone?) i wiodąc czytelnika przez wszystkie aspekty życia współczesnej Italii: będą tu nie tylko oczywiste wątki mafijne i opowieść o la famiglia (zwłaszcza la mamma!), ale także rzut oka na rolę  Kościoła, umiłowanie do piłki nożnej, kontrowersyjnych polityków i włoską prasę. Naprawdę świetne, dogłębne i niekiedy ironiczne ujęcie tematu – dla italianolubów i po prostu ciekawych świata.
Z cyklu „randomowe ciekawostki”: pierwsza rzecz, jaką zrobiłam po przeczytaniu tej książki, to spaghetti. Miejcie to na uwadze!

PS. Za powieść Barrows dziękuję wydawnictwu Świat Książki.
PPS. A następnym razem znów Was zabiorę do Afryki!